ลองจินตนาการว่า คุณคือผู้บริหาร กิจการระดับเอสเอ็มอี แล้วคุณตัดสินใจ ลงทุนปรับปรุง สถานที่ประกอบการ ให้ทันสมัยขึ้น อาทิเช่นการ ติดตั้งระบบประหยัดพลังงาน หรือการต่อเติมพื้นที่ เพื่อให้เพียงพอต่อ การขยายตัวของทีมงาน คุณทำทุกอย่าง เพื่อสร้างการเติบโต แต่แล้วสิ่งที่ได้รับ คือรัฐบาลส่งใบเรียกเก็บภาษี เช็กที่นี่ ในอัตราที่สูงขึ้น ซึ่งแพงกว่าเดิม เพียงเพราะเหตุผลว่า มูลค่าทรัพย์สินของคุณสูงขึ้น
วิกฤตภาษีที่เป็นอุปสรรคต่อการขยายธุรกิจ
โครงสร้างภาษีที่เรียกกันว่า Business Rates ของประเทศอังกฤษ คือภาษีที่ธุรกิจ จำเป็นต้องชำระ ตามมูลค่าของสถานประกอบการ ซึ่งหากดูเพียงผิวเผินอาจดูเป็นธรรม ในเชิงหลักการ แต่ในทางปฏิบัติจริง มันกลับกลายเป็นกับดัก ที่ส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อกระแสเงินสด
จากการเปิดเผยของ Confederation of British Industry หรือ CBI ซึ่งเป็นตัวแทนเสียงของภาคเอกชน ได้ออกมาประกาศอย่างชัดเจนว่า ระบบนี้คือตัวฆ่าการเติบโต ที่จำเป็นต้องปฏิรูป โดยไม่มีข้ออ้าง
กับดักการพัฒนา: ยิ่งทำดี ยิ่งโดนภาษีลงโทษ
จุดอ่อนที่สำคัญ ที่ซ่อนอยู่ในระบบนี้ คือกลไกที่เรียกว่า "ภาษีที่เป็นลบต่อการพัฒนา" กล่าวคือในทุกครั้ง ที่ธุรกิจตัดสินใจลงทุน ไม่ว่าจะเป็นการ ปรับปรุงสภาพแวดล้อม หรือแม้แต่การติดตั้ง โซลาร์เซลล์และระบบรักษ์โลก มาใช้เพื่อลดคาร์บอน ราคาประเมินของอาคารจะเพิ่มขึ้นทันที และตามมาด้วย ใบเรียกเก็บภาษีก็เพิ่มตาม อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
ลองพิจารณากรณี ผู้ประกอบการที่พัก ที่ต้องการยกระดับห้องพัก หรือผู้จัดการโลจิสติกส์ ที่ติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ เม็ดเงินที่ใส่ลงไป นอกจากจะไม่ได้รับ การลดหย่อนที่ควรจะมี มันยังย้อนกลับมาเป็นต้นทุน ที่บีบคอธุรกิจให้หายใจลำบาก นี่คือทิศทางที่สวนทาง ในระบบเศรษฐกิจ ที่ต้องการการลงทุนเพื่อฟื้นฟู
ความเสี่ยงจากการไม่สามารถคาดการณ์ภาระภาษีในอนาคต
ปัญหาไม่ได้จบแค่ จำนวนเงินที่ต้องจ่าย แต่หัวใจสำคัญคือ ความผันผวนของระบบประเมิน ว่าการลงทุนแต่ละครั้ง จะส่งผลต่อภาษี เปลี่ยนแปลงไปมากน้อยเพียงใด
สภาวะเช่นนี้คืออุปสรรคที่แท้จริง เมกะโปรเจกต์ของภาคเอกชน ถูกระงับหรือตัดงบประมาณ หรือบางโครงการถูกยกเลิกไปเลย เนื่องจากความเสี่ยงด้าน จุดคุ้มทุน ภายใต้ระบบภาษีปัจจุบัน
ถ้าปฏิรูปได้จริง เม็ดเงินเหล่านี้จะไหลไปสู่ที่ใด?
คำถามที่รัฐบาลมักจะตั้งขึ้น เมื่อมีการพูดถึงการลดภาษี คือรายได้ของรัฐจะหายไป แต่ในความเป็นจริง ภาคธุรกิจมีคำตอบที่ชัดเจน
จากการวิเคราะห์ข้อมูล พบว่าธุรกิจเกินกว่าร้อยละ 30 ตั้งใจที่จะนำกระแสเงินสดที่เหลือ กลับมาหมุนเวียนในระบบ เกือบทั้งหมด 100% เพื่อสร้างประโยชน์ในด้านต่างๆ อาทิเช่น:
กล่าวโดยสรุป การปรับปรุงโครงสร้าง Business Rates ไม่ใช่การลดรายได้รัฐโดยเปล่าประโยชน์ แต่คือการปลดล็อก วงจรการลงทุนที่ถูกระงับไว้ ให้ไหลกลับเข้าสู่ ระบบเศรษฐกิจในวงกว้าง ซึ่งจะเป็นประโยชน์ต่อทุกภาคส่วน อย่างมั่นคงและถาวร